Lý Luận

Cát Hồng

Danh y

Cát Hồng: Trửu hậu bị cấp phương và gợi ý cho thuốc artemisinin

Cập nhật lần cuốiKhoảng 2 phút đọcKiểm duyệtTriều Đông Y
Nghe tóm tắtkhoảng 1 phút

Cát Hồng (283 – 343 hoặc 364) là nhà luyện đan, thầy thuốc, nhà văn đời Đông Tấn, tác giả Bão Phác Tử và Trửu hậu bị cấp phương; ghi chép dùng thanh hao trị sốt rét của ông đã gợi ý cho công trình artemisinin của Đồ U U (Nobel 2015).

Cát Hồng – Lý luận Y học cổ truyền
Cát Hồng
Về nguồn tư liệu: Tiểu sử các danh y thời xưa thường chép lại qua nhiều đời, có chỗ lẫn giữa sử liệu và truyền thuyết. Bài ghi rõ điều gì có trong sử sách, điều gì là giai thoại hay còn tranh luận. Bài viết nhằm tìm hiểu lịch sử y học, không hướng dẫn chữa bệnh.

Tóm tắt

Mục Thông tin
Thời kỳ 283 – 343 hoặc 364 (tài liệu khác nhau)
Quê Gần Cú Dung (Giang Tô)
Tác phẩm Bão Phác Tử (317); Trửu hậu bị cấp phương

1. Cuộc đời và tư tưởng

Cát Hồng học luyện đan, về sau sống ẩn ở núi La Phù; ông được xem là người dung hòa tư tưởng Nho – Đạo.[1] Bộ Bão Phác Tử (viết năm 317) bàn về đạo thuật, luyện đan, có cả các mô tả phản ứng hóa học sớm.[1]

2. Trửu hậu bị cấp phương – sách cấp cứu

Tên sách nghĩa là “các phương cấp cứu để sẵn sau khuỷu tay” – tức để mang theo người. Cát Hồng được xem là người khởi đầu phép cấp cứu trong y học cổ truyền Trung Quốc.[1] Trong sách có ghi dùng thanh hao (Artemisia annua) trị sốt rét – chi tiết đã gợi ý cho Đồ U U trong nghiên cứu dẫn tới artemisinin, được trao giải Nobel năm 2015.[1]

Lưu ý: Sốt rét phải điều trị bằng thuốc sốt rét theo phác đồ; không tự dùng cây thanh hao thay thuốc.

Câu hỏi thường gặp

Artemisinin có phải lấy thẳng từ sách Cát Hồng?

Sách gợi ý hướng nghiên cứu; thuốc artemisinin là kết quả của nghiên cứu hóa dược hiện đại.[1]

Kết luận

Cát Hồng là tác giả Trửu hậu bị cấp phương – sách cấp cứu sớm, với ghi chép về thanh hao trị sốt rét đã gợi ý cho thuốc artemisinin hiện đại.[1]

Xem thêm: Tôn Tư Mạc.

Tài liệu tham khảo

  1. Wikipedia. Ge Hong

Chi phí lưu trữ và vận hành website được tài trợ bởi Phòng Khám Chuyên Khoa Y Học Cổ Truyền Phúc An Duyên

Triều Đông Y và Bác Sĩ Chuyên Khoa 1 Võ Thị Hồng Ngọc (Bác Sĩ Ngọc Ơi) Tham Vấn Phát Triển Chuyên Môn và Nhận Phản Hồi Góp Ý Tại Phần Liên Hệ