Lý Luận

Tạng tượng

16 bài trong nhóm

Chức năng của ngũ tạng, lục phủ, phủ kỳ hằng và quan hệ biểu – lý giữa chúng.

Tổng quan học thuyết tạng tượng藏象Tạng tượng là học thuyết về chức năng của các tạng phủ và biểu hiện của chúng ra bên ngoài. Bài phân biệt ngũ tạng, lục phủ, phủ kỳ hằng,… Tạng Tâm心Theo YHCT, Tâm là "quân chủ" của các tạng phủ: chủ huyết mạch, tàng thần minh, khai khiếu ra lưỡi, vinh nhuận ở mặt và có quan hệ biểu lý… Tạng Can肝Theo YHCT, Can tàng huyết, chủ sơ tiết (giữ khí cơ thông suốt), chủ cân, khai khiếu ra mắt, vinh nhuận ở móng và có quan hệ biểu lý với… Tạng Tỳ脾Theo YHCT, Tỳ chủ vận hóa thức ăn và nước uống, thống huyết, chủ cơ nhục và tứ chi, khai khiếu ra miệng, vinh nhuận ở môi và có quan hệ… Tạng Phế肺Theo YHCT, Phế chủ khí và hô hấp, chủ tuyên phát – túc giáng, thông điều thủy đạo, triều bách mạch, chủ bì mao, khai khiếu ra mũi và có… Tạng Thận腎Theo YHCT, Thận tàng tinh, chủ sinh trưởng – phát dục – sinh sản, chủ thủy, chủ nạp khí, chủ cốt sinh tủy, khai khiếu ra tai và nhị âm,… Tâm bào心包Tâm bào (Tâm bào lạc) là lớp màng bao bọc bên ngoài Tâm, có nhiệm vụ bảo vệ Tâm, chịu tà khí thay cho Tâm và có quan hệ biểu lý với Tam… Phủ Đởm膽Đởm (túi mật) chứa và bài tiết tinh trấp (dịch mật) giúp tiêu hóa, chủ sự quyết đoán và có quan hệ biểu lý với Can; vì chứa chất trong sạch… Phủ Vị胃Vị (dạ dày) chủ thu nạp và nghiền nát (hủ thục) thức ăn, khí của Vị lấy đi xuống làm thuận, và Vị có quan hệ biểu lý với Tỳ. Bài trình bày… Phủ Tiểu trường小腸Tiểu trường (ruột non) tiếp nhận thức ăn từ Vị, tiếp tục tiêu hóa và "phân thanh biệt trọc" – tách phần tinh túy để Tỳ hấp thu, đưa phần… Phủ Đại trường大腸Đại trường (ruột già) nhận chất cặn từ Tiểu trường, hấp thu bớt nước và đưa phân ra ngoài; Đại trường có quan hệ biểu lý với Phế. Bài trình… Phủ Bàng quang膀胱Bàng quang chứa nước tiểu và thải ra ngoài nhờ khí hóa; Bàng quang có quan hệ biểu lý với Thận và đường kinh Bàng quang dài nhất cơ thể.… Phủ Tam tiêu三焦Tam tiêu là "phủ" đặc biệt không có hình thể riêng, là đường đi của nguyên khí và thủy dịch, chia cơ thể thành ba phần thượng, trung, hạ… Phủ kỳ hằng奇恆之府Phủ kỳ hằng gồm não, tủy, cốt, mạch, đởm và nữ tử bào – hình giống phủ nhưng chức năng tàng trữ giống tạng. Bài giải thích từng phủ kỳ hằng… Quan hệ giữa các tạng五藏相關Năm tạng phối hợp và chế ước lẫn nhau. Bài tổng hợp mười cặp quan hệ: Tâm – Phế, Tâm – Tỳ, Tâm – Can, Tâm – Thận (thủy hỏa ký tế), Phế –… Quan hệ tạng – phủ (biểu lý)表裏Mỗi tạng ghép với một phủ thành cặp biểu – lý, nối với nhau qua kinh lạc. Bài tổng hợp sáu cặp Tâm – Tiểu trường, Can – Đởm, Tỳ – Vị, Phế –…