Phương Tễ

Chỉ truật hoàn

Phương tễ · Tiêu đạo · 枳朮丸

Chỉ truật hoàn: thành phần, công năng và phân tích

Cập nhật lần cuốiKhoảng 2 phút đọcKiểm duyệtTriều Đông Y
Nghe tóm tắtdưới 1 phút

Chỉ truật hoàn – Trương Nguyên Tố đảo tỉ lệ của Chỉ truật thang trong Kim quỹ, lấy Bạch truật gấp đôi Chỉ thực: bổ nhiều hơn tiêu, Lý Đông Viên phát triển thành cả họ bài.[1][2]

Chỉ truật hoàn – Phương tễ · Tiêu đạo
Chỉ truật hoàn
Về dùng thuốc: Bài phân tích bài thuốc để học tập. Lượng các vị là tham khảo cho người kê đơn, không phải hướng dẫn tự bốc, tự sắc. Thuốc cổ truyền có thể gây tác dụng phụ và tương tác với thuốc tây; chỉ dùng khi có thầy thuốc chỉ định.
Me & Qi ghi thường chống chỉ định khi có thai (Chỉ thực).[1] Đầy bụng, chán ăn kèm sụt cân, nuốt nghẹn, phân đen cần nội soi.

1. Thành phần

Vị thuốc Vai trò Nguyên phương Thang tham khảo Ghi chú
Bạch truật Quân — 6–12 g
Chỉ thực Thần — 3–6 g
Lá sen (gói cơm làm hoàn) Tá — —

Nguồn bảng: [1]; phân vai: [1]

Nguyên phương tán bột, lấy cơm gói lá sen nấu làm hoàn; Bạch truật gấp đôi Chỉ thực.[1][2] Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Quân · Thần · Tá · SứVai trò từng vị trong Chỉ truật hoàn
  1. QuânChủ trị chứng chính
    Bạch truật6–12 gKiện tỳ
  2. ThầnHỗ trợ vị quân
    Chỉ thực3–6 gHành khí tiêu bĩ
  3. TáPhụ tá, chế bớt tác dụng phụ
    Lá sen (gói cơm làm hoàn)—Thăng thanh dương

Bài không có vị sứ riêng. Lượng ghi trên thẻ là liều thang tham khảo. Sơ đồ dựng tự động từ bảng thành phần · Quân – thần – tá – sứ là gì?

2. Công năng và chủ trị

Công năng: Kiện tỳ tiêu bĩ.[1][2]

Chủ trị: Tỳ hư khí trệ: ăn kém, thượng vị đầy chướng nhất là sau ăn, ợ hơi, mệt mỏi.[1][2] Xem Tỳ khí hư, Thực trệ Vị quản.

3. Phân tích phương

Bạch truật là quân, kiện tỳ; Chỉ thực là thần, hành khí tiêu bĩ; lá sen gói cơm làm hoàn giúp thăng thanh dương, dưỡng vị.[1][2] “Bổ trong có tiêu” – gần với Kiện tỳ hoàn nhưng đơn giản hơn nhiều.[1]

4. Gia giảm và bài phát triển

Me & Qi nêu: thực tích nhiều thêm Thần khúc, Cốc nha; đàm thấp buồn nôn thêm Bán hạ, Trần bì; khí trệ đau bụng thêm Mộc hương, Sa nhân. Bài phát triển: Chỉ thực đạo trệ hoàn.[1]

5. Lưu ý an toàn

Me & Qi ghi tránh khi có thai; thận trọng khi tỳ vị hư hàn, âm hư có nhiệt, thực nhiệt.[1] American Dragon dặn kiêng đồ sống lạnh, kích thích khi dùng.[2]

Kết luận

Chỉ truật hoàn kiện tỳ tiêu bĩ cho tỳ hư khí trệ – Bạch truật gấp đôi Chỉ thực.[1][2]

Tài liệu tham khảo

  1. Me & Qi. Zhi Zhu Wan: Benefits, Ingredients & Uses (cập nhật 25/5/2026)
  2. Penner J. (American Dragon). Zhi Zhu Wan – Chinese Herbs

Chi phí lưu trữ và vận hành website được tài trợ bởi Phòng Khám Chuyên Khoa Y Học Cổ Truyền Phúc An Duyên

Triều Đông Y và Bác Sĩ Chuyên Khoa 1 Võ Thị Hồng Ngọc (Bác Sĩ Ngọc Ơi) Tham Vấn Phát Triển Chuyên Môn và Nhận Phản Hồi Góp Ý Tại Phần Liên Hệ