Phương Tễ

Bạch hổ thang

Phương tễ · Thanh nhiệt · 白虎湯

Bạch hổ thang: thành phần, công năng và phân tích

Cập nhật lần cuốiKhoảng 3 phút đọcKiểm duyệtTriều Đông Y
Nghe tóm tắtdưới 1 phút

Bạch hổ thang là bài chủ thanh nhiệt ở khí phận và kinh Dương minh: Thạch cao, Tri mẫu, Chích cam thảo, Ngạnh mễ trị sốt cao, mồ hôi nhiều, khát nhiều, mạch hồng đại.[1][2]

Bạch hổ thang – Phương tễ · Thanh nhiệt
Bạch hổ thang
Về dùng thuốc: Bài phân tích bài thuốc để học tập. Lượng các vị là tham khảo cho người kê đơn, không phải hướng dẫn tự bốc, tự sắc. Thuốc cổ truyền có thể gây tác dụng phụ và tương tác với thuốc tây; chỉ dùng khi có thầy thuốc chỉ định.

1. Thành phần

Vị thuốc Vai trò Nguyên phương Thang tham khảo Ghi chú
Thạch cao (sống) Quân — 30–60 g Đập nhỏ, sắc trước
Tri mẫu Thần — 9–18 g
Chích cam thảo Tá — 3–6 g
Ngạnh mễ (gạo tẻ) Sứ — 6–15 g

Nguồn bảng: [1]; phân vai: [1]

Cột “thang tham khảo” theo [1]; American Dragon ghi Thạch cao 15–120 g.[2] Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Quân · Thần · Tá · SứVai trò từng vị trong Bạch hổ thang
  1. QuânChủ trị chứng chính
    Thạch cao (sống)30–60 gThanh nhiệt tả hỏa ở khí phận
  2. ThầnHỗ trợ vị quân
    Tri mẫu9–18 gThanh nhiệt, tư âm
  3. TáPhụ tá, chế bớt tác dụng phụ
    Chích cam thảo3–6 gÍch vị, điều hòa
  4. SứDẫn thuốc, điều hòa các vị
    Ngạnh mễ (gạo tẻ)6–15 gBảo vệ vị khí

Lượng ghi trên thẻ là liều thang tham khảo. Sơ đồ dựng tự động từ bảng thành phần · Quân – thần – tá – sứ là gì?

2. Công năng và chủ trị

Công năng: Thanh nhiệt sinh tân (thanh nhiệt khí phận, tả vị hỏa).[1][2]

Chủ trị: Nhiệt ở khí phận, kinh Dương minh: sốt cao không sợ lạnh, mồ hôi nhiều mà không hạ sốt, khát nhiều, mặt đỏ, bứt rứt, mạch hồng đại có lực.[1][2] Xem Vị nhiệt, Vệ khí dinh huyết biện chứng.

3. Phân tích phương

Thạch cao cay ngọt rất lạnh là quân, thanh nhiệt ở khí phận; Tri mẫu là thần, vừa thanh nhiệt vừa tư âm, giúp Thạch cao mà không hại tân dịch.[1] Chích cam thảo và Ngạnh mễ bảo vệ vị khí trước hai vị rất lạnh.[1]

Bài thuộc thanh pháp trong hòa, ôn, thanh.

4. Gia giảm và bài phát triển

Các bài phát triển: Bạch hổ gia nhân sâm thang (khí và tân dịch tổn thương), Bạch hổ gia thương truật thang (thấp nhiệt), Bạch hổ gia quế chi thang (nhiệt tý đau khớp).[1]

5. Lưu ý an toàn

Chống chỉ định khi sốt do tỳ vị âm hư (tự ra mồ hôi, rất mệt, mạch phù hư), chân hàn giả nhiệt, chứng Dương minh phủ thực; thận trọng khi không khát, không mồ hôi, mạch tế hoặc trầm.[2]

Kết luận

Bạch hổ thang thanh nhiệt khí phận cho chứng sốt cao, mồ hôi nhiều, khát nhiều, mạch hồng đại; Thạch cao làm quân, Tri mẫu làm thần.[1][2]

Tài liệu tham khảo

  1. Me & Qi. Bai Hu Tang: Benefits, Ingredients & Uses (cập nhật 22/4/2026)
  2. Penner J. (American Dragon). Bai Hu Tang – Chinese Herbs

Chi phí lưu trữ và vận hành website được tài trợ bởi Phòng Khám Chuyên Khoa Y Học Cổ Truyền Phúc An Duyên

Triều Đông Y và Bác Sĩ Chuyên Khoa 1 Võ Thị Hồng Ngọc (Bác Sĩ Ngọc Ơi) Tham Vấn Phát Triển Chuyên Môn và Nhận Phản Hồi Góp Ý Tại Phần Liên Hệ