Phương Tễ

Đào hạch thừa khí thang

Phương tễ · Lý huyết · 桃核承氣湯

Đào hạch thừa khí thang: thành phần, công năng và phân tích

Cập nhật lần cuốiKhoảng 3 phút đọcKiểm duyệtTriều Đông Y
Nghe tóm tắtdưới 1 phút

Đào hạch thừa khí thang trị ứ nhiệt kết ở hạ tiêu: dùng thuốc tả hạ để dẫn huyết ứ ra theo đường đại tiện.[1][2]

Đào hạch thừa khí thang – Phương tễ · Lý huyết
Đào hạch thừa khí thang
Về dùng thuốc: Bài phân tích bài thuốc để học tập. Lượng các vị là tham khảo cho người kê đơn, không phải hướng dẫn tự bốc, tự sắc. Thuốc cổ truyền có thể gây tác dụng phụ và tương tác với thuốc tây; chỉ dùng khi có thầy thuốc chỉ định.
Không dùng khi có thai; không dùng khi đang chảy máu hoặc có rối loạn đông máu; thận trọng với thuốc chống đông, chống kết tập tiểu cầu; ngừng trước phẫu thuật theo chỉ dẫn của bác sĩ. Đau bụng dưới dữ dội có thể là cấp cứu (thai ngoài tử cung, viêm phúc mạc) – phải đi khám.

1. Thành phần

Vị thuốc Vai trò Nguyên phương Thang tham khảo Ghi chú
Đào nhân Quân — 9–12 g
Đại hoàng Quân — 9–12 g
Quế chi Thần — 6–9 g
Mang tiêu Thần — 3–6 g Hòa vào nước thuốc
Chích cam thảo Sứ — 3–6 g

Nguồn bảng: [1]; phân vai: [1]

Cột “thang tham khảo” theo [1]; các tài liệu khác ghi khoảng liều khác nhau[2]. Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Quân · Thần · Tá · SứVai trò từng vị trong Đào hạch thừa khí thang
  1. QuânChủ trị chứng chính
    Đào nhân9–12 gPhá huyết khứ ứ
    Đại hoàng9–12 gTả nhiệt hạ ứ
  2. ThầnHỗ trợ vị quân
    Quế chi6–9 gThông hành huyết mạch
    Mang tiêu3–6 gNhuyễn kiên, tả nhiệt
  3. SứDẫn thuốc, điều hòa các vị
    Chích cam thảo3–6 gHòa trung

Bài không có vị tá riêng. Lượng ghi trên thẻ là liều thang tham khảo. Sơ đồ dựng tự động từ bảng thành phần · Quân – thần – tá – sứ là gì?

2. Công năng và chủ trị

Công năng: Phá huyết hạ ứ, tả nhiệt.[1][2]

Chủ trị: Ứ nhiệt kết ở hạ tiêu (súc huyết): bụng dưới căng tức đau, bứt rứt thậm chí như cuồng, sốt về đêm, phân đen; đau bụng kinh huyết sẫm có cục.[1][2] Xem Ứ huyết.

3. Phân tích phương

Đào nhân phá huyết và Đại hoàng tả nhiệt hạ ứ là hai quân; Quế chi thông hành huyết mạch, Mang tiêu nhuyễn kiên – thần; Cam thảo hòa trung.[1][2] Khung bài là Điều vị thừa khí thang thêm Đào nhân, Quế chi.[1]

4. Gia giảm và bài phát triển

Me & Qi nêu: kinh có cục, bế kinh thêm Đương quy, Xích thược, Xuyên khung, Ngưu tất; khí trệ trướng thêm Hương phụ, Chỉ xác; táo bón nặng thêm Chỉ thực, Hậu phác; bứt rứt, nói sảng thêm Hoàng liên, Hoàng cầm.[1]

5. Lưu ý an toàn

Hai nguồn ghi chống chỉ định khi có thai, khi còn biểu chứng.[1][2] Me & Qi ghi thêm tránh khi đang chảy máu; thận trọng khi khí huyết hư không có thực chứng, người già yếu, kinh nguyệt nhiều; đi ngoài thông là dừng.[1]

Kết luận

Đào hạch thừa khí thang phá huyết hạ ứ cho ứ nhiệt ở hạ tiêu; không dùng khi có thai.[1][2]

Tài liệu tham khảo

  1. Me & Qi. Tao He Cheng Qi Tang: Benefits, Ingredients & Uses (cập nhật 23/5/2026)
  2. Penner J. (American Dragon). Tao He Cheng Qi Tang – Chinese Herbs

Chi phí lưu trữ và vận hành website được tài trợ bởi Phòng Khám Chuyên Khoa Y Học Cổ Truyền Phúc An Duyên

Triều Đông Y và Bác Sĩ Chuyên Khoa 1 Võ Thị Hồng Ngọc (Bác Sĩ Ngọc Ơi) Tham Vấn Phát Triển Chuyên Môn và Nhận Phản Hồi Góp Ý Tại Phần Liên Hệ